Extreme regenval: kostenpost of kans?

Op het gebied van water hebben we al heel wat vlieguren gemaakt. Internationaal worden we geroemd en gevolgd als het gaat om innovaties op dit vlak. Anno nu staan we aan de vooravond van een nieuwe uitdaging: de gevolgen van de klimaatverandering op onze openbare ruimte. Zoals wateroverlast in de stad na hevige regen. Aanpassingen van de openbare ruimte is een enorme kostenpost. Maar voor wie het slim aanpakt, is het vooral een kans.

Bij regenval in de bebouwde omgeving wordt het water afgevoerd naar het riool, waardoor omwonenden geen wateroverlast ervaren. Wanneer er hevige regenbuien ontstaan, kan de capaciteit van het stedelijke rioolsysteem echter tegen zijn grenzen aanlopen. Het riool groter maken is een mogelijkheid, maar een kostbare. Bovendien blijft daarmee de capaciteit van het riool een beperkende factor.

Inzetten op kleinschalige maatregelen

Maar er zijn ook andere opties. In de visie van de Rotterdamse klimaatadaptatie wordt water niet langer als probleem en kostenpost gezien, maar als kans om de stad aantrekkelijker te maken. De grootste kansen liggen in waterberging op straat en het vergroten van groenvoorziening in de stad om het water tijdelijk op te slaan. Daarbij wordt ingezet op kleinschalige maatregelen zoals waterpleinen en groene daken.

Groen doet goed

Meer groen in de stad, door het toepassen van groene daken, pakt meteen meerdere problemen aan. Groen is niet alleen een goede tijdelijke berging voor regenwater, het gaat ook een ander gevolg van klimaatverandering tegen, namelijk hittestress. Hittestress wordt veroorzaakt door onder andere een stijging in het energieverbruik en het gebruik van airconditioning. Groene daken zorgen voor een aangenamere temperatuur binnen enverkleint daarmee het gebruik van airconditioning. Groen zorgt ook voor  het algemeen welbevinden van stedelingen. Daarom is beplanting op veel manieren positief voor de stad. Ook bestaande groenstructuren kunnen daarbij worden ingezet. In het artikel Vier mogelijkheden om het groen van de naoorlogse wijk te behouden en te verzilveren zijn bijvoorbeeld enkele denkrichtingen beschreven hoe om te gaan met groen in naoorlogse wijken.

Waterdoorlatende stenen

Een andere innovatie die helpt bij extreme regenval zijn waterdoorlatende stenen voor wegen. Daardoor kan het regenwater in een pakket zandgrond zakken. Het regenwater wordt vervolgens naar parkeerterreinen geleid die zijn aangelegd met infiltrerende tegels en open buizen. In Rotterdam is de nieuwbouwwijk Het Nieuwe Dorp op Heijplaat getransformeerd tot een proeftuin voor deze innovaties die regenwater opvangen en hergebruiken.

Watersystemen van weleer

Wie goed kijkt, ontdekt dat er in de stad historische structuren aanwezig zijn om met water om te gaan. Door deze in kaart te brengen, en te kijken of ze weer te herstellen en te beheren zijn, kunnen ze mogelijk oplossingen bieden. In het artikel Waterveiligheid: oplossingen van toen voor opgaves van nu staan enkele voorbeelden van hoe cultuurhistorie kan helpen bij hedendaagse wateropgaven.